Przejdź do treści

Matura czerwiec 2017 matematyka - rozwiązania wszystkich zadań krok po kroku

Kompletne rozwiązania wszystkich 34 zadań z matury z matematyki, sesja dodatkowa czerwiec 2017. Każde zadanie z pełnym tokiem rozumowania, komentarzem i wskazówkami egzaminacyjnymi. Arkusz zdominowany przez planimetrię i geometrię analityczną.

·10 min czytania

O arkuszu - Matura czerwiec 2017

Sesja dodatkowa z czerwca 2017 to arkusz, po który sięga mało osób - a niesłusznie. 34 zadania (25 zamkniętych po 1 punkcie i 9 otwartych za 2-5 punktów, razem 50 punktów) stanowią świetny materiał do ćwiczeń, bo prawie nikt ich wcześniej nie widział. Jeśli przerabiasz już trzeci raz te same majowe arkusze, to jest twój moment.

Cechą wyróżniającą tego arkusza jest dominacja planimetrii - aż 7 zadań z geometrii płaskiej! To więcej niż na jakiejkolwiek sesji głównej z tamtego okresu. CKE w sesji dodatkowej wyraźnie postawiła na figury płaskie, twierdzenie Pitagorasa i pole trójkąta. Do tego mocna reprezentacja geometrii analitycznej (4 zadania, 10 punktów) - sam ten dział to 20% arkusza.

Próg zdawalności to 30%, czyli 15 punktów, ale jeśli celujesz w studia techniczne, potrzebujesz co najmniej 35-40.

Porównaj ten arkusz z maturą maj 2017 - sesja główna była bardziej zbalansowana tematycznie. Pełną listę arkuszy znajdziesz w bazie arkuszy CKE 2010-2025.

Rozkład kategorii w arkuszu

KategoriaLiczba zadańPunkty
Planimetria78
Geometria analityczna410
Ciągi34
Potęgi i pierwiastki23
Funkcja kwadratowa22
Trygonometria23
Stereometria26
Prawdopodobieństwo23
Równania i nierówności23
Logarytmy11
Procenty11
Statystyka11
Funkcja liniowa11
Funkcje11
Wyrażenia algebraiczne11
Liczby rzeczywiste12

Planimetria absolutnie króluje - 7 zadań to rekordowa liczba dla jednego arkusza. Oprócz tego wyróżnia się geometria analityczna z aż 10 punktami (4 zadania, w tym jedno otwarte za 5 pkt). Razem sama geometria odpowiada za 18 z 50 punktów - ponad jedną trzecią arkusza. Jeśli geometria nie jest twoją mocną stroną, ten arkusz brutalnie to obnażi.

Warto porównać ten rozkład z sesją majową 2017. Tam rozkład był bardziej równomierny, z większym udziałem funkcji i ciągów. Sesja dodatkowa postawiła wszystko na geometrię.

Poziom trudności

Łatwe (ok. 17 punktów) - proste potęgi, procenty, odczytywanie wykresów, podstawowa planimetria zamknięta, logarytm. Jeśli robisz błędy w tych zadaniach, zacznij od przewodnika po potęgach i planimetrii na maturze. To fundament, bez którego nie ruszysz dalej.

Średnie (ok. 19 punktów) - ciągi, trygonometria, funkcja kwadratowa, prawdopodobieństwo, stereometria zamknięta, geometria analityczna zamknięta. Tu zdobywasz punkty na 50-70%. Kluczowe tematy to ciągi arytmetyczne i geometryczne, trygonometria i prawdopodobieństwo.

Trudne (ok. 14 punktów) - geometria analityczna za 5 punktów (zad. 33), stereometria za 5 punktów (zad. 34), dowód algebraiczny (zad. 29), nierówność otwarta (zad. 26). To zadania, które oddzielają wynik 70% od 90%+. Nawet niepełne rozwiązanie otwartego zadania daje punkty cząstkowe - sam poprawny rysunek i wyznaczenie jednej wielkości to 1-2 punkty.

Rozwiązania wybranych zadań

Zadanie 3 - Potęgi (1 pkt)

Suma 1624+1624+1624+162416^{24}+16^{24}+16^{24}+16^{24} jest równa
  • A. 4244^{24}
  • B. 4254^{25}
  • C. 4484^{48}
  • D. 4494^{49}
Pokaż rozwiązanie krok po kroku

Rozwiązanie:

Masz cztery identyczne składniki, więc suma to po prostu:

416244 \cdot 16^{24}

Teraz sztuczka - zapisz czwórkę jako potęgę dwójki i szesnastkę też:

4=22,16=244 = 2^2, \quad 16 = 2^4

Zatem:

41624=22(24)24=22296=2984 \cdot 16^{24} = 2^2 \cdot (2^4)^{24} = 2^2 \cdot 2^{96} = 2^{98}

Możesz to też zapisać inaczej. Skoro 298=(22)49=4492^{98} = (2^2)^{49} = 4^{49}, to jest jedna z możliwych odpowiedzi.

Ale jest jeszcze krótsza droga. Zauważ, że 4=161/24 = 16^{1/2} (bo 16=4\sqrt{16} = 4), więc:

41624=161/21624=1624,54 \cdot 16^{24} = 16^{1/2} \cdot 16^{24} = 16^{24{,}5}

Hmm, 24,524{,}5 nie wygląda elegancko w odpowiedziach. Zostańmy przy 298=4492^{98} = 4^{49}.

Odpowiedź:

4494^{49}

Schemat jest prosty: sumowanie identycznych potęg to mnożenie. nn razy ta sama potęga = nn \cdot ta potęga. Potem sprowadzasz do wspólnej podstawy. Więcej o tym w przewodniku po potęgach i pierwiastkach.

Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze


Zadanie 9 - Funkcja kwadratowa (1 pkt)

Treść: Funkcja f(x)=x2+bx+cf(x) = x^2 + bx + c spełnia warunki f(1)=f(3)=1f(-1) = f(3) = 1. Współczynnik cc jest równy

Pokaż rozwiązanie krok po kroku

Rozwiązanie:

Warunek f(1)=f(3)f(-1) = f(3) mówi ci coś kluczowego - te dwa punkty leżą symetrycznie względem osi paraboli. Oś symetrii to:

x0=1+32=1x_0 = \frac{-1 + 3}{2} = 1

Z drugiej strony oś symetrii paraboli f(x)=x2+bx+cf(x) = x^2 + bx + c to x0=b2x_0 = -\frac{b}{2}. Zatem:

b2=1    b=2-\frac{b}{2} = 1 \implies b = -2

Teraz korzystasz z drugiego warunku f(1)=1f(-1) = 1:

f(1)=(1)2+(2)(1)+c=1+2+c=3+c=1f(-1) = (-1)^2 + (-2)(-1) + c = 1 + 2 + c = 3 + c = 1 c=2c = -2
Odpowiedź:

c=2c = -2

Najczęstszy błąd to rozwiązywanie układu dwóch równań "na piechotę" - f(1)=1f(-1) = 1 i f(3)=1f(3) = 1. Da to ten sam wynik, ale zajmie trzy razy więcej czasu. Sprytne podejście przez oś symetrii załatwia sprawę w kilku linijkach. Pamiętaj: jeśli dwa punkty dają tę samą wartość, leżą symetrycznie względem wierzchołka. Przeczytaj więcej o funkcji kwadratowej na maturze.


Zadanie 15 - Trygonometria (1 pkt)

Treść: Kąt α\alpha jest ostry i tgα=125\tg \alpha = \frac{12}{5}. Wartość sinα\sin \alpha jest równa

Pokaż rozwiązanie krok po kroku

Rozwiązanie:

Skoro tgα=125\tg \alpha = \frac{12}{5}, wyobraź sobie trójkąt prostokątny, w którym przyprostokątna naprzeciwko kąta α\alpha ma długość 12, a przyprostokątna przy kącie α\alpha ma długość 5. Wtedy tangens to stosunek przeciwnej do przyległej, czyli 125\frac{12}{5} - zgadza się.

Obliczamy przeciwprostokątną z twierdzenia Pitagorasa:

c=122+52=144+25=169=13c = \sqrt{12^2 + 5^2} = \sqrt{144 + 25} = \sqrt{169} = 13

Zatem:

sinα=przeciwnaprzeciwprostokątna=1213\sin \alpha = \frac{\text{przeciwna}}{\text{przeciwprostokątna}} = \frac{12}{13}
Odpowiedź:

sinα=1213\sin \alpha = \frac{12}{13}

Trójkąt 5-12-13 to jeden z klasycznych trójkątów pitagorejskich (obok 3-4-5 i 8-15-17). Warto go zapamiętać - CKE go uwielbia. Alternatywne podejście: użyj jedynki trygonometrycznej sin2α+cos2α=1\sin^2 \alpha + \cos^2 \alpha = 1 i zależności tgα=sinαcosα\tg \alpha = \frac{\sin \alpha}{\cos \alpha}, ale trójkąt prostokątny jest szybszy. Więcej o trygonometrii na maturze.


Zadanie 23 - Stereometria (1 pkt)

Treść: Przekątna sześcianu ma długość 6. Pole powierzchni całkowitej tego sześcianu jest równe

Pokaż rozwiązanie krok po kroku

Rozwiązanie:

Przekątna sześcianu o boku aa to:

d=a3d = a\sqrt{3}

Masz d=6d = 6, więc:

a3=6    a=63=633=23a\sqrt{3} = 6 \implies a = \frac{6}{\sqrt{3}} = \frac{6\sqrt{3}}{3} = 2\sqrt{3}

Pole powierzchni całkowitej sześcianu (6 ścian, każda to kwadrat o boku aa):

P=6a2=6(23)2=643=612=72P = 6a^2 = 6 \cdot (2\sqrt{3})^2 = 6 \cdot 4 \cdot 3 = 6 \cdot 12 = 72
Odpowiedź:

P=72P = 72

Dwa wzory do zapamiętania na sześcian: przekątna d=a3d = a\sqrt{3} i przekątna ściany ds=a2d_s = a\sqrt{2}. Nie myl ich - na maturze to częsty podstęp. Sześcian to najprostszy przypadek w stereometrii, więc te punkty musisz brać.


Zadanie 25 - Prawdopodobieństwo (1 pkt)

Treść: Rzucamy dwa razy kostką do gry. Prawdopodobieństwo, że iloczyn wyrzuconych oczek będzie liczbą parzystą, jest równe

Pokaż rozwiązanie krok po kroku

Rozwiązanie:

Podejście przez dopełnienie jest najszybsze. Iloczyn jest parzysty, gdy co najmniej jedna kostka pokaże liczbę parzystą. Dopełnienie to sytuacja, gdy obie kostki pokażą liczbę nieparzystą.

Liczby nieparzyste na kostce: 1, 3, 5 - to 3 z 6 możliwości.

P(obie nieparzyste)=3636=1212=14P(\text{obie nieparzyste}) = \frac{3}{6} \cdot \frac{3}{6} = \frac{1}{2} \cdot \frac{1}{2} = \frac{1}{4}

Zatem:

P(iloczyn parzysty)=1P(obie nieparzyste)=114=34P(\text{iloczyn parzysty}) = 1 - P(\text{obie nieparzyste}) = 1 - \frac{1}{4} = \frac{3}{4}
Odpowiedź:

P=34P = \frac{3}{4}

Gdy zadanie pyta o "co najmniej jedno", myśl od razu o dopełnieniu. Zamiast liczyć dziesiątki przypadków sprzyjających, liczysz kilka przypadków niesprzyjających i odejmujesz od 1. To szybsze i mniej podatne na błędy. Przeczytaj przewodnik po prawdopodobieństwie, żeby opanować tę technikę.


Zadanie 26 - Nierówność (otwarte, 2 pkt)

Rozwiąż nierówność (x12)x>3(x12)(x+13)(x-\frac{1}{2})x\gt 3(x-\frac{1}{2})(x+\frac{1}{3}).
Pokaż rozwiązanie krok po kroku

Rozwiązanie:

  1. Krok 1

    Przenieś wszystko na jedną stronę:

    (x12)x3(x12)(x+13)>0\left(x - \frac{1}{2}\right)x - 3\left(x - \frac{1}{2}\right)\left(x + \frac{1}{3}\right) > 0
  2. Krok 2

    Wyciągnij wspólny czynnik

    (x12)\left(x - \frac{1}{2}\right):

    (x12)[x3(x+13)]>0\left(x - \frac{1}{2}\right)\left[x - 3\left(x + \frac{1}{3}\right)\right] > 0
  3. Krok 3

    Uprość nawias kwadratowy:

    x3(x+13)=x3x1=2x1x - 3\left(x + \frac{1}{3}\right) = x - 3x - 1 = -2x - 1

    Zatem nierówność ma postać:

    (x12)(2x1)>0\left(x - \frac{1}{2}\right)(-2x - 1) > 0

    Wyciągnij minus z drugiego czynnika:

    (x12)(2x+1)>0-\left(x - \frac{1}{2}\right)(2x + 1) > 0

    Mnożymy obie strony przez 1-1 (odwracamy znak nierówności):

    (x12)(2x+1)<0\left(x - \frac{1}{2}\right)(2x + 1) < 0
  4. Krok 4

    Miejsca zerowe:

    • x12=0    x=12x - \frac{1}{2} = 0 \implies x = \frac{1}{2}
    • 2x+1=0    x=122x + 1 = 0 \implies x = -\frac{1}{2}

  5. Krok 5

    Tabelka znaków:

Przedziałx12x - \frac{1}{2}2x+12x + 1Iloczyn
x<12x < -\frac{1}{2}--++
12<x<12-\frac{1}{2} < x < \frac{1}{2}-++-
x>12x > \frac{1}{2}++++++

Szukamy iloczynu ujemnego (< 0):

Odpowiedź:

x(12,  12)x \in \left(-\frac{1}{2},\; \frac{1}{2}\right)

Kluczem do tego zadania jest rozpoznanie wspólnego czynnika (x12)\left(x - \frac{1}{2}\right). Gdybyś rozwinął wszystkie nawiasy i doprowadził do nierówności kwadratowej - też by wyszło, ale ryzyko błędu rachunkowego rośnie. Faktoryzacja jest szybsza i bezpieczniejsza. Schemat CKE: 1 pkt za poprawne sprowadzenie do iloczynu, 1 pkt za rozwiązanie nierówności z iloczynem.

Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze


Zadanie 29 - Dowód (otwarte, 2 pkt)

Wykaż, że prawdziwa jest nierówność (1,5)100<625(1{,}5)^{100}\lt 6^{25}
Pokaż rozwiązanie krok po kroku

Rozwiązanie:

Zapisz 1,51{,}5 jako ułamek:

1,5=321{,}5 = \frac{3}{2}

Zatem trzeba wykazać, że:

(32)100<625\left(\frac{3}{2}\right)^{100} < 6^{25}

Kluczowa obserwacja: 100=425100 = 4 \cdot 25, więc:

(32)100=[(32)4]25\left(\frac{3}{2}\right)^{100} = \left[\left(\frac{3}{2}\right)^4\right]^{25}

Obliczmy (32)4\left(\frac{3}{2}\right)^4:

(32)4=3424=8116\left(\frac{3}{2}\right)^4 = \frac{3^4}{2^4} = \frac{81}{16}

Sprawdźmy, czy 8116<6\frac{81}{16} < 6:

8116=5,0625<6\frac{81}{16} = 5{,}0625 < 6 \quad \checkmark

Skoro (32)4<6\left(\frac{3}{2}\right)^4 < 6 i funkcja potęgowa t25t^{25} jest rosnąca dla t>0t > 0, to:

[(32)4]25<625\left[\left(\frac{3}{2}\right)^4\right]^{25} < 6^{25}

Co daje:

(32)100<625\left(\frac{3}{2}\right)^{100} < 6^{25} \quad \square

To piękny dowód, który opiera się na jednym pomyśle: rozbić wykładnik 100 na 4254 \cdot 25, żeby sprowadzić porównanie do czegoś obliczalnego. Schemat CKE: 1 pkt za doprowadzenie do porównania (32)4\left(\frac{3}{2}\right)^4 z 6, 1 pkt za poprawne uzasadnienie nierówności. Najczęstszy błąd to brak uzasadnienia, dlaczego z a<ba < b wynika a25<b25a^{25} < b^{25} - musisz napisać, że potęga o naturalnym wykładniku zachowuje nierówność dla liczb dodatnich.

Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze


Zadanie 34 - Stereometria (otwarte, 5 pkt)

Treść: Graniastosłup prosty ABCDABCDABCDA'B'C'D', którego podstawą jest romb ABCDABCD. Przekątna ACAC' graniastosłupa tworzy z płaszczyzną podstawy kąt 30°30°, a przekątna BDBD' tworzy z płaszczyzną podstawy kąt 45°45°. Przekątna ACAC rombu ma długość 636\sqrt{3}.

Pokaż rozwiązanie krok po kroku

Rozwiązanie:

  1. Krok 1

    Rysunek i oznaczenia

    Romb ABCDABCD - przekątne rombu przecinają się w punkcie OO pod kątem prostym. Oznaczmy:

    • AC=63AC = 6\sqrt{3}, więc AO=AC2=33AO = \frac{AC}{2} = 3\sqrt{3}
    • BD=2dBD = 2d, więc BO=dBO = d (szukana)
    • hh - wysokość graniastosłupa

  2. Krok 2

    Kąt przekątnej ACAC' z podstawą

    Przekątna ACAC' łączy wierzchołek AA z CC'. Jej rzut na podstawę to odcinek ACAC. Kąt z podstawą to kąt CCA\angle C'CA... Poprawmy: ACAC' to odcinek od AA do CC'. Rzut CC' na podstawę to CC. Zatem rzut odcinka ACAC' na podstawę to ACAC, a kąt nachylenia to kąt przy wierzchołku AA:

    tg(CAC)=CCAC=h63\tg(\angle C'AC) = \frac{C'C}{AC} = \frac{h}{6\sqrt{3}}

    Skoro ten kąt to 30°30°:

    tg30°=h63    13=h63    h=633=6\tg 30° = \frac{h}{6\sqrt{3}} \implies \frac{1}{\sqrt{3}} = \frac{h}{6\sqrt{3}} \implies h = \frac{6\sqrt{3}}{\sqrt{3}} = 6
  3. Krok 3

    Kąt przekątnej BDBD' z podstawą

    Analogicznie: rzut BDBD' na podstawę to BDBD, kąt nachylenia to:

    tg(DBD)=hBD=62d\tg(\angle D'BD) = \frac{h}{BD} = \frac{6}{2d}

    Ten kąt to 45°45°:

    tg45°=62d    1=62d    2d=6    d=3\tg 45° = \frac{6}{2d} \implies 1 = \frac{6}{2d} \implies 2d = 6 \implies d = 3

    Zatem BD=2d=6BD = 2d = 6.

  4. Krok 4

    Bok rombu

    Przekątne rombu dzielą go na 4 trójkąty prostokątne. Przyprostokątne to AO=33AO = 3\sqrt{3} i BO=3BO = 3:

    a=AO2+BO2=(33)2+32=27+9=36=6a = \sqrt{AO^2 + BO^2} = \sqrt{(3\sqrt{3})^2 + 3^2} = \sqrt{27 + 9} = \sqrt{36} = 6
  5. Krok 5

    Objętość graniastosłupa

    Pole rombu:

    Prombu=ACBD2=6362=183P_{\text{rombu}} = \frac{AC \cdot BD}{2} = \frac{6\sqrt{3} \cdot 6}{2} = 18\sqrt{3}

    Objętość graniastosłupa prostego:

    V=Ppodstawyh=1836=1083V = P_{\text{podstawy}} \cdot h = 18\sqrt{3} \cdot 6 = 108\sqrt{3}
  6. Krok 6

    Pole powierzchni całkowitej

    Obwód podstawy: 4a=46=244a = 4 \cdot 6 = 24.

    Pole powierzchni bocznej:

    Pboczna=obwoˊdh=246=144P_{\text{boczna}} = \text{obwód} \cdot h = 24 \cdot 6 = 144

    Pole powierzchni całkowitej:

    Pcałkowita=Pboczna+2Ppodstawy=144+2183=144+363P_{\text{całkowita}} = P_{\text{boczna}} + 2 \cdot P_{\text{podstawy}} = 144 + 2 \cdot 18\sqrt{3} = 144 + 36\sqrt{3}

    Schemat punktowania CKE (5 pkt): (1) wyznaczenie wysokości graniastosłupa z kąta 30°30° - 1 pkt, (2) wyznaczenie drugiej przekątnej z kąta 45°45° - 1 pkt, (3) obliczenie boku rombu - 1 pkt, (4) objętość - 1 pkt, (5) pole powierzchni - 1 pkt.

    To klasyczne zadanie, w którym każdy podpunkt daje jeden punkt i korzysta z wyników poprzedniego kroku. Nawet jeśli utkniesz na kroku 3, masz już 2 punkty za kroki 1-2. Dlatego zawsze rozwiązuj po kolei i nie pomijaj żadnego etapu. Więcej o bryle i kątach w przewodniku po stereometrii.


Pełna lista zadań z rozwiązaniami

Wszystkie 34 zadania z tego arkusza czekają na ciebie na Sprawnej Maturze z rozwiązaniem krok po kroku. Kliknij w dowolne zadanie, żeby je rozwiązać:

Zadania zamknięte (1 pkt):

Zadania otwarte (2-5 pkt):

Kluczowe wnioski z matury czerwiec 2017

  1. 1.Planimetria to ponad 1/6 arkusza - 7 zadań z geometrii płaskiej oznacza, że CKE traktuje ją jako fundament. Twierdzenie Pitagorasa, pola figur, kąty w trójkącie, okrąg opisany - to nie jest opcjonalne. Przećwicz zadania z planimetrii do bólu.
  1. 2.Geometria analityczna warta 10 punktów - 4 zadania, w tym jedno za 5 pkt. Równanie prostej, odległość punktu od prostej, równanie okręgu, wektory - musisz to umieć biegle. Nasz przewodnik po geometrii analitycznej zawiera wszystkie potrzebne wzory.
  1. 3.Dowody pojawiają się regularnie - zadanie 29 z dowodem nierówności wymaga kreatywności, nie mechanicznego stosowania wzorów. Klucz to rozbicie wykładnika na czynniki (100=425100 = 4 \cdot 25). Tego typu "sztuczki" ćwiczysz, rozwiązując arkusze z różnych lat.
  1. 4.Trójkąty pitagorejskie wracają co roku - 5-12-13, 3-4-5, 8-15-17. CKE je uwielbia, bo pozwalają uniknąć "brzydkich" liczb w odpowiedziach. Zapamiętaj je i rozpoznawaj automatycznie.
  1. 5.Stereometria za 5 pkt to maraton, nie sprint - zadanie 34 wymaga 5-6 kroków, ale każdy krok daje 1 punkt. Nie panikuj na widok długiego zadania - rozwiązuj etapami, a punkty cząstkowe same się zbiorą.

Jak wykorzystać ten arkusz do nauki

Etap 1 - Symulacja egzaminu (180 minut)
Otwórz arkusz na Sprawnej Maturze i rozwiąż w warunkach zbliżonych do egzaminu. Bez telefonu, bez kalkulatora, z zegarkiem. Po skończeniu zanotuj, przy których zadaniach zgadywałeś lub wahałeś się.

Etap 2 - Autokorekta (45 minut)
Sprawdź odpowiedzi z rozwiązaniami powyżej. Policz punkty. Dla każdego błędu określ przyczynę: brak wiedzy (nie znałeś wzoru), brak techniki (znałeś wzór, nie umiałeś zastosować) czy błąd rachunkowy (umiałeś, ale się pomyliłeś w obliczeniach).

Etap 3 - Praca nad słabymi stronami

Etap 4 - Kolejny arkusz
Gdy opanujesz ten arkusz, przejdź do matury maj 2017 lub innych arkuszy z bazy CKE. Możesz też spróbować symulatora matury, który losuje zadania z różnych roczników.

Powodzenia! Jeśli chcesz dostęp do pełnych rozwiązań krok po kroku dla wszystkich ponad 2300 zadań CKE, sprawdź nasz plan premium. A na rozgrzewkę - losowe zadanie.

Następny krok Losuj kolejne zadanie