O arkuszu - Matura maj 2015
Matura z matematyki na poziomie podstawowym z maja 2015 to arkusz o szczególnym znaczeniu historycznym. Był to pierwszy rok Formuły 2015 - CKE dopiero ustalało trudność i styl pytań. Efekt? Arkusz jest solidny, zbalansowany i świetnie nadaje się jako materiał treningowy, bo zadania testują szeroki przekrój wiedzy bez sztucznych pułapek.


Arkusz w Formule 2015 (matura 2015-2022) na poziomie podstawowym był wart 50 punktów, a czas na jego rozwiązanie to 170 minut. Próg zdawalności to 30%, czyli 15 punktów. W naszej bazie znajdziesz 34 zadania z tego arkusza, sumujące się dokładnie do tych 50 punktów.
Jeśli chcesz porównać ten arkusz z kolejnymi latami, sprawdź maturę z maja 2016 - zobaczysz, jak CKE stopniowo doprecyzowywało nową formułę. Pełna lista arkuszy z lat 2010-2025 czeka w kompletnej bazie arkuszy CKE.
Numery zadań i podział na zadania zamknięte i otwarte w tym artykule pochodzą z naszej bazy i są takie same jak na stronach zadań w aplikacji; mogą różnić się od oficjalnego arkusza CKE.
Rozkład kategorii w arkuszu
| Kategoria | Liczba zadań | Punkty |
|---|---|---|
| Równania i nierówności | 6 | 8 |
| Geometria analityczna | 6 | 8 |
| Stereometria | 4 | 7 |
| Ciągi | 2 | 6 |
| Prawdopodobieństwo | 2 | 5 |
| Funkcja kwadratowa | 2 | 3 |
| Funkcja liniowa | 2 | 2 |
| Planimetria | 2 | 2 |
| Wyrażenia algebraiczne | 1 | 2 |
| Logarytmy | 1 | 1 |
| Procenty | 1 | 1 |
| Potęgi i pierwiastki | 1 | 1 |
| Układy równań | 1 | 1 |
| Funkcje | 1 | 1 |
| Trygonometria | 1 | 1 |
| Statystyka | 1 | 1 |
Zdecydowanymi liderami są w naszej bazie równania i nierówności i geometria analityczna - po 6 zadań za 8 punktów każda.
Stereometria pojawia się w klasycznym schemacie: 4 zadania za 7 punktów, w tym graniastosłup za 4 punkty - najwyżej punktowane zadanie w tej kategorii. Ciągi też ważą dużo - 2 zadania za 6 punktów, w tym zadanie 34, najwyżej punktowane zadanie całego arkusza za 5 punktów.
Rozwiązania krok po kroku
Zadanie 26 - Nierówność kwadratowa (otwarte, 2 pkt) ↗
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
Rozwiązanie:
- Krok 1
Rozwijamy prawą stronę:
- Krok 2
- Krok 3
Rozkładamy na czynniki
Szukamy dwóch liczb, których suma wynosi , a iloczyn . To i :
- Krok 4
Rozwiązujemy nierówność iloczynową
Miejsca zerowe: i . Parabola ma ramiona skierowane do góry (), więc jest dodatnia na zewnątrz pierwiastków:
Pokaż wszystkie przekształcenia: rozwinięcie prawej strony, przeniesienie na jedną stronę, miejsca zerowe i odczytanie zbioru rozwiązań. Egzaminator musi widzieć, skąd wzięły się pierwiastki 2 i 3. Szkic paraboli z zaznaczonymi miejscami zerowymi pomaga nie pomylić się przy odczytywaniu, gdzie wyrażenie jest dodatnie.
Pozostałe zadania arkusza
Poniższe zadania z tego arkusza możesz rozwiązać interaktywnie - kliknij w kartę, żeby zobaczyć pełną treść i sprawdzić swoje rozwiązanie.
Logarytmy (zadanie 2)
Tylko dwie z trzech wielkości w tym zadaniu są logarytmami - trzecia to zwykła liczba wymierna. Wskazówka: zapisz podstawy obu logarytmów jako potęgi o wykładniku ujemnym (, ), żeby policzyć je wprost z definicji.
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
Rozwiązanie:
Zaczynamy od obliczenia każdej liczby osobno. Kluczowe to sprowadzenie logarytmów do potęg o wspólnej podstawie.
Liczba jest już podana: .
Obliczamy . Szukamy, do jakiej potęgi podnieść , żeby dostać :
bo . Stąd , czyli .
Obliczamy . Analogicznie:
bo . Stąd , czyli .
Teraz mnożymy:
Odpowiedź:
Zwróć uwagę na znaki! Trzy liczby ujemne dają iloczyn ujemny (minus razy minus to plus, ale plus razy minus to znowu minus). Najczęstszy błąd: pomylenie znaku logarytmu, gdy podstawa jest ułamkiem. Pamiętaj - logarytm z liczby większej niż 1 przy podstawie mniejszej niż 1 jest zawsze ujemny.
Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze
Potęgi i pierwiastki (zadanie 4)
Aby wyznaczyć niewiadomą, obie strony równania mnożymy przez sam mianownik z lewej strony - po prawej stronie powstaje wtedy różnica kwadratów. Wskazówka: skorzystaj ze wzoru skróconego mnożenia zamiast mnożyć nawiasy wprost.
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
Rozwiązanie:
Mnożymy na krzyż (iloczyn skrajnych równa się iloczynowi środkowych):
Po prawej stronie rozpoznajemy wzór skróconego mnożenia :
Stąd:
Odpowiedź:
Piękne zadanie na wzór skróconego mnożenia - różnicę kwadratów. Klucz to zauważenie, że i to wyrażenia sprzężone. Ich iloczyn zawsze daje "czyste" wyrażenie wymierne, bez pierwiastków. To ten sam schemat, którego używasz przy usuwaniu niewymierności z mianownika. Więcej ćwiczeń na stronie potęg i pierwiastków.
Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze
Ciągi (zadanie 13)
Zależność między czwartym a pierwszym wyrazem ciągu geometrycznego prowadzi wprost do równania trzeciego stopnia na iloraz . Wskazówka: skorzystaj ze wzoru , żeby zapisać czwarty wyraz przez pierwszy i iloraz, a potem uprość otrzymane równanie.
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
Rozwiązanie:
Korzystamy ze wzoru na -ty wyraz ciągu geometrycznego: .
Zapisujemy warunek z treści:
Ponieważ (ciąg geometryczny), dzielimy obie strony przez :
Sprawdzenie: , więc ciąg jest rosnący (dla )
Odpowiedź:
Zadanie proste, jeśli znasz wzór na wyraz ogólny ciągu geometrycznego. Kluczowe to pamiętać, że (potęga to , nie ). Równanie ma tylko jedno rozwiązanie rzeczywiste, więc nie trzeba rozważać innych przypadków.
Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze
Stereometria (zadanie 22)
Przekrój osiowy stożka będący trójkątem równobocznym od razu daje promień podstawy i wysokość stożka. Wskazówka: wysokość trójkąta równobocznego o boku to - to również wysokość stożka.
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
Rozwiązanie:
Przekrój osiowy stożka to trójkąt, którego podstawa to średnica podstawy, a boki to tworzące stożka. Skoro ten trójkąt jest równoboczny o boku 6, to:
- •Średnica podstawy = 6, więc promień
- •Tworząca stożka (boki trójkąta równobocznego)
Obliczamy wysokość stożka z twierdzenia Pitagorasa (trójkąt prostokątny: , , ):
Objętość stożka:
Odpowiedź:
Najczęstszy błąd: pomylenie boku trójkąta ze średnicą lub promieniem. Przekrój osiowy stożka to zawsze trójkąt, którego podstawa to średnica (nie promień!). Dlatego bok 6 oznacza promień 3. Przeczytaj nasz przewodnik po stereometrii, żeby przećwiczyć wszystkie typy brył na maturze.
Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze
Równania i nierówności (zadanie 27)
Dowody nierówności dla dowolnych liczb rzeczywistych najczęściej sprowadzają się do zapisania wyrażenia jako sumy kwadratów. Wskazówka: spróbuj wydzielić pełny kwadrat z wyrazów zawierających .
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
Rozwiązanie:
Wyrazy z dopełniamy do pełnego kwadratu: , więc z zużywamy , a zostaje :
Kwadrat liczby rzeczywistej nie jest ujemny i suma liczb nieujemnych też nie jest, więc dla każdych rzeczywistych i prawa strona jest nieujemna:
Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze
Stereometria (zadanie 32)
Przekątna graniastosłupa, przekątna podstawy i wysokość tworzą trójkąt prostokątny, a podany cosinus kąta nachylenia wiąże w nim przekątną podstawy z przekątną bryły. Wskazówka: z jedynki trygonometrycznej wyznacz sinus tego samego kąta - to on łączy daną wysokość z przekątną bryły, a przekątna kwadratu o boku ma długość .
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
Rozwiązanie:
Niech to krawędź podstawy, przekątna bryły, kąt jej nachylenia do podstawy. Wysokość, przekątna podstawy i przekątna bryły tworzą trójkąt prostokątny, w którym leży przy przekątnej podstawy.
Z jedynki trygonometrycznej dla kąta ostrego:
Sinus wiąże daną wysokość z przekątną bryły, a cosinus tę przekątną z przekątną podstawy:
Stąd , a pole podstawy to . Pole boczne to obwód podstawy razy wysokość:
Odpowiedź:
Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze
Ciągi (zadanie 34)
To najwyżej punktowane zadanie arkusza - łączy wzór na sumę ciągu arytmetycznego z warunkiem geometrycznym na wybrane wyrazy. Wskazówka: zacznij od wzoru na sumę n początkowych wyrazów, żeby wyznaczyć pierwszy wyraz i różnicę ciągu.
Pokaż rozwiązanie krok po kroku
Rozwiązanie:
Niech to pierwszy wyraz, a różnica ciągu. Ze wzoru na sumę:
Ze średniej arytmetycznej trzech wskazanych wyrazów:
Podstawiamy i dostajemy , więc , oraz . W ciągu geometrycznym kwadrat wyrazu środkowego równa się iloczynowi skrajnych:
Odpowiedź:
Rozwiąż to zadanie na Sprawnej Maturze
Pełna lista zadań z rozwiązaniami
W naszej bazie znajdziesz 34 zadania z tego arkusza z interaktywnym rozwiązaniem krok po kroku. Kliknij w dowolne zadanie, żeby je rozwiązać:
Zadania zamknięte:
- •Zadanie 2 - Logarytmy (1 pkt)
- •Zadanie 3 - Procenty (1 pkt)
- •Zadanie 4 - Potęgi i pierwiastki (1 pkt)
- •Zadanie 5 - Układy równań (1 pkt)
- •Zadanie 6 - Równania i nierówności (1 pkt)
- •Zadanie 7 - Równania i nierówności (1 pkt)
- •Zadanie 8 - Funkcje (1 pkt)
- •Zadanie 9 - Funkcja liniowa (1 pkt)
- •Zadanie 10 - Funkcja liniowa (1 pkt)
- •Zadanie 11 - Funkcja kwadratowa (1 pkt)
- •Zadanie 12 - Równania i nierówności (1 pkt)
- •Zadanie 13 - Ciągi (1 pkt)
- •Zadanie 14 - Geometria analityczna (1 pkt)
- •Zadanie 15 - Trygonometria (1 pkt)
- •Zadanie 16 - Planimetria (1 pkt)
- •Zadanie 17 - Planimetria (1 pkt)
- •Zadanie 18 - Geometria analityczna (1 pkt)
- •Zadanie 19 - Geometria analityczna (1 pkt)
- •Zadanie 20 - Geometria analityczna (1 pkt)
- •Zadanie 21 - Stereometria (1 pkt)
- •Zadanie 22 - Stereometria (1 pkt)
- •Zadanie 23 - Stereometria (1 pkt)
- •Zadanie 24 - Statystyka (1 pkt)
- •Zadanie 25 - Prawdopodobieństwo (1 pkt)
Zadania otwarte:
- •Zadanie 1 - Równania i nierówności (1 pkt)
- •Zadanie 26 - Równania i nierówności (2 pkt)
- •Zadanie 27 - Równania i nierówności (2 pkt)
- •Zadanie 28 - Geometria analityczna (2 pkt)
- •Zadanie 29 - Funkcja kwadratowa (2 pkt)
- •Zadanie 30 - Geometria analityczna (2 pkt)
- •Zadanie 31 - Wyrażenia algebraiczne (2 pkt)
- •Zadanie 32 - Stereometria (4 pkt)
- •Zadanie 33 - Prawdopodobieństwo (4 pkt)
- •Zadanie 34 - Ciągi (5 pkt)
Kluczowe wnioski z matury maj 2015
- 1.Równania i nierówności i geometria analityczna rządzą równo. Po 6 zadań za 8 punktów każdy z tych działów. Ćwicz równania i nierówności do skutku.
- 2.Geometria analityczna mocno reprezentowana. 6 zadań za 8 punktów to dużo. Proste, odcinki, współrzędne - te tematy CKE traktuje poważnie od 2015 roku. Ćwicz geometrię analityczną
- 3.Stereometria za duże punkty. 4 zadania za 7 punktów (w tym graniastosłup za 4 pkt). Kto opanuje bryły, ma ogromną przewagę nad resztą zdających. Ćwicz stereometrię
- 4.Ciągi - mało zadań, dużo punktów. 2 zadania za łącznie 6 punktów, w tym najwyżej punktowane zadanie arkusza za 5 pkt. Ciągi arytmetyczne i geometryczne to obowiązkowy temat. Ćwicz ciągi
- 5.Wzory skróconego mnożenia wszędzie. Pojawiają się w zadaniu z potęgami (zad. 4) i w dowodzie nierówności (zad. 27). To nie przypadek - wzory skróconego mnożenia to fundament, który pozwala rozwiązywać zadania szybciej i pewniej.
Jak wykorzystać ten arkusz do nauki
Tydzień 1 - Rozwiąż cały arkusz w warunkach egzaminacyjnych. Daj sobie 170 minut, wyłącz telefon - kalkulator prosty możesz zostawić przy sobie, tak jak na prawdziwym egzaminie. Nie zaglądaj do rozwiązań. Zapisz swoje odpowiedzi i porównaj z kluczem. Zanotuj każde zadanie, przy którym się wahałeś lub nie wiedziałeś, jak zacząć.
Tydzień 2 - Przeanalizuj błędy systematycznie. Dla każdego błędnego zadania określ przyczynę: brak wiedzy (nie znasz wzoru), brak umiejętności (znasz wzór, ale nie umiesz go zastosować) czy błąd rachunkowy (wiesz co robić, ale się pomyliłeś). Wróć do odpowiedniego tematu:
- •Algebra: równania i nierówności i logarytmy
- •Geometria: planimetria, stereometria i geometria analityczna
- •Ciągi: przewodnik po ciągach
- •Prawdopodobieństwo: przewodnik
- •Potęgi: przewodnik po potęgach
Tydzień 3 - Rozwiąż ponownie i porównaj. Rozwiąż ten sam arkusz jeszcze raz - tym razem powinno pójść szybciej i pewniej. Gdy wynik przekroczy 80%, przejdź do matury z maja 2016. Możesz też potrenować na symulatorze matury, który losowo składa arkusze z prawdziwych zadań CKE.
Przygotowujesz się do matury? Na Sprawnej Maturze mamy ponad 2300 zadań maturalnych z rozwiązaniami krok po kroku. Możesz też spróbować losowego zadania, żeby sprawdzić swoją wiedzę z różnych kategorii.

